Да се заштити едно природно богатство не значи само да се стави потпис на хартија. Тоа е долг, исцрпувачки и комплексен процес кој бара цврсто институционално водство и многу, многу дијалог.
Токму вака изгледаше вчерашниот ден во Гимназијата „Д-р Ибрахим Темо“ – Струга. Нашата симулација на работен состанок за прогласување на заштитено подрачје се претвори во вистинска арена, под будното око на институциите! 🗣️📄
💥 Тешка задача за организаторот: Како да се воведе ред во хаосот?
Состанокот го водеше Министерството за животна средина, кое имаше најтешка задача. Како организатор и водич на процесот, тие стоеја пред полна сала спротиставени интереси, држејќи го законот во едната и меѓународните обврски во другата рака.
Нивната цел беше јасна: да се спроведе постапката законски. Но, атмосферата беше вжештена, а секоја страна се бореше за своето:
- Министерството неуморно се обидуваше да го канализира дијалогот, потсетувајќи дека „законите мора да се почитуваат“ и балансирајќи меѓу притисоците.
- Локалната власт (Општината) беше растргната „меѓу два огна“ – меѓу државната стратегија и револтот на своите гласачи.
- Рибарите и земјоделците емотивно удираа на маса, стравувајќи за својата егзистенција.
- Локалните жители беа поделени – едни бранејќи ја традицијата, други гледајќи спас во еко-туризмот.
- Бизнис секторот притискаше за градба, а Еколозите и Научниците беа непоколебливи со своите факти за загрозените видови. Медиумите, пак, со вклучени камери и микрофони, „ловеа“ секоја грешка, поставувајќи провокативни прашања и барајќи одговорност од сите страни – претворајќи ја дебатата во јавен спектакл.
- Европската Унија остро потсетуваше на стандардите: „Нема европски фондови без почитување на директивите!“
Низ оваа „бура“, учениците научија клучни лекции:
1. Сè мора да започне со НАУКА и ЗАКОН 🧬⚖️ Учениците сфатија дека Министерството не може да прогласи заштита „од ракав“. Темелот се научните истражувања („чизми во кал“), кои потоа Министерството ги преточува во законски акти. Без факти, процесот паѓа во вода.
2. Реалноста е КОМПЛЕКСНА 🏘️🚜 Видовме како е кога државниот план се судира со човечките судбини. Министерството мораше да најде начин како да ги исполни еколошките цели, а да не ги „згази“ потребите на земјоделецот или жителот.
3. Решението е во ВОДЕНИОТ ДИЈАЛОГ 🤝 Заклучокот беше еден: Заштитата на природата е маратон. Не може со сила. Потребен е силен организатор (Министерството) кој ќе ги седне сите на маса – од претставникот на ЕУ до рибарот. Успехот доаѓа само кога институциите ќе ги слушнат граѓаните, а граѓаните ќе и веруваат на науката.
Горди сме на нашите учесници кои покажаа зрелост да разберат дека вистинската победа за природата се случува само кога науката и заедницата ќе најдат заеднички јазик.
Активноста е дел од проектот „We Grow With The Flow – Youth For Rivers“, кој го спроведуваме преку BOOST Balkans програмата, со поддршка од AFD – Agence Française de Développement и ALDA Balkans.
#NatureProtection #ScienceMatters #Biodiversity #Research #CommunityDialogue #Environment
